Deklaracja Sprzeciwu

TO DO WAS!

Wszelkiej maści decydenci kultury! Ministrze! Prezydentki/Prezydenci miast!
Dyrektorzy/Dyrektorki instytucji publicznych i wydziałów kultury!
Rektorki/Rektorzy, Dziekani i kierowniczki/kierownicy Uniwersytetów i Akademii!
TO DO WAS, wszyscy ludzie świata kultury!

SPRZECIWIAMY SIE AKTUALNEJ POLITYCE KULTURALNEJ, KTÓRA
ZAPANOWAŁA ZARÓWNO NA GRUNCIE LOKALNYM – TORUNSKIM –
JAK I OGÓLNOPOLSKIM! IGNORANCJA WŁADZY WOBEC TWÓRCÓW
I NOTORYCZNE SPYCHANIE KULTURY NA MARGINES ZYCIA
SPOŁECZNEGO DOPROWADZAJA NAS DO SZAŁU, WYWOŁUJAC
W NAS OPÓR.

Poniżej obwieszczamy listę naszych postulatów i bezwzględnie ŻĄDAMY ich spełnienia w trybie natychmiastowym! Każdy kolejny tydzień Waszej wykalkulowanej obojętności, ignorancji czy bierności (możecie nazywać to jak chcecie), będzie zmuszał nas do ATAKU!

PROLOG

Wassily Kandinsky

Jesteśmy PUNKTAMI, które razem wytwarzają LINIĘ skierowaną klinem w otaczającą nas  PŁASZCZYZNĘ.

Punkt jest praktycznie niewidoczny. Materialnie rzecz biorąc równa się on ZERU. To ZERO kryje w sobie jednak różne ludzkie właściwości. Linia niszczy BEZWŁADNOŚĆ punktu, powstaje z napięcia i ruchu, z przejścia ze statyki w dynamikę. Płaszczyzna z kolei jest rzeczywistym podłożem treści. Hamuje skierowane ku niej, nagromadzone napięcia, co po przekroczeniu pewnych granic może stać się szczególnie PRZYKRE, a nawet MĘCZACE.

Czasami jakieś doniosłe przeżycie jest w stanie wybudzić nas z otępienia i przywrócić żywe doznania. Wstrząsy pochodzące z ZEWNĄTRZ wyrywają nas brutalnie, na krócej lub dłużej, z kręgu przyzwyczajeń, lecz z reguły przyjmujemy je jako uczyniona nam krzywdę, mniej lub bardziej bolesna.

Szok pochodzący od WEWNATRZ jest innego rodzaju – powoduje go sam człowiek. Nie chodzi już o to, by obserwować ulice przez szybę – chodzi o to, by samemu WYJSC NA ULICE. OTWARTE UCHO I OKO przemieniają wtedy nasze najbłahsze wzruszenia w potężne przeżycia. Ze wszystkich stron rozbrzmiewają dźwięki. Puste znaki staja się żywymi symbolami. To, co było martwe, zostaje wskrzeszone.

POSTULATY

1

WSPÓLNIE PRZECIWKO
DECYDENTOM!

Klarownie i jasno widzimy, jak bardzo sytuacja w polskiej
sztuce jest wypadkowa aktualnych realiów politycznych. Włączamy się do konstelacji opozycyjnego wielogłosu i wzywamy, by grupy oraz środowiska artystyczne ustosunkowały się do obecnej sytuacji politycznej.

2

JAKA KULTURA,
TAKA DEMOKRACJA

Stan kultury odzwierciedla stan demokracji. Skupieni na tym obszarze wolności jakim jest sztuka, widzimy jak bardzo stan jej przekłada się na wolność ludzka rozumiana socjopatycznie. Choć sztuka jest wypadkowa zderzania się światopoglądów, ciągła konfrontacja i ciągłym jej przedefiniowywaniem, istnieją stałości, takie jak prawa człowieka, które kwestionowane być nie mogą.

3

STANOWCZY STOP STOPOWANIU!

Akt cenzury wydarzać się może na wielu poziomach, nie tylko poprzez najbardziej widoczna centralnie sterowana kontrole wypowiedzi. Choć w Polsce tak rozumiana cenzura nie jest zalegalizowana, nie oznacza to, że nie istnieje. Codzienna praktyka stała się autocenzura instytucjonalna, jak i prywatna, spowodowana obawa przed uciskiem ekonomicznym, reperkusjami zawodowymi i politycznymi. Jest to cyniczny akt cichej strukturalnej przemocy. Powtarzamy więc, bo powtarzać to trzeba: w Rzeczypospolitej Polskiej nie ma miejsca na cenzurowanie kultury.

4

KULTURY ZAMIAST KONFETTI!

Zadamy kultury a nie populizmu. Stanowczo sprzeciwiamy się opłacaniu celebrytyzmu i karnawalizacji kultury, która umożliwia miejskim władzom mydlenie oczu mieszkańcom. Mamy dość fasadowych festiwali, które pochłaniają większość publicznych pieniędzy, będąc jedynie trybikami w maszynie przemysłu turystycznego. Żądamy konstruktywnej kultury prowadzącej przy odbiorze do przemyśleń, analizy i refleksji. Kultury skierowanej na proces, nie na efekciarstwo.

5

CZARNO-BIAŁA TO JEST ZEBRA!

Wy! Trzymający w swoich rękach władze! Chcecie jasnych podziałów, które umożliwia szufladkowanie sztuki na dobra i zła. Jest to podział arbitralny, fikcyjny i służy tylko populistycznym, politycznym celom. Postulujemy zaprzestanie stosowania tych pustych zwrotów retorycznych, a w zamian krytyczna analizę.

6

HORYZONTALNOŚCI!

Fundamentem zdrowych stosunków pomiędzy podmiotami tworzącymi kulturę jest horyzontalność. Rozumiemy ja jako równościowe, otwarte na dialog i kompleksowe komunikowanie się miedzy odbiorcami, twórcami i instytucjami, w celu generowania kultury. Nic o nas bez nas – zadamy faktycznego, równoprawnego wpływu na tworzenie polityki kulturalnej miast.

7

ODMAWIAMY SŁUŻBY!

Kultura i sztuka nie mogą być tuba propagandowa aktualnie dominującego w polityce światopoglądu i narzędziem polityki historycznej. Sztuka poddańcza wobec zewnętrznych nacisków to sztuka osłabiona. Dlatego zadamy zaprzestania rozdzielania publicznych pieniędzy według klucza politycznego. Chcemy równych szans dla praktyków kultury.

8

NIE ODZYSKACIE MONOPOLU!

Kultura to nie tylko instytucje publiczne, takie jak muzea, teatry czy galerie. Dziś ważna role w tworzeniu kultury odgrywają organizacje pozarządowe, które potrzebują systemowej stabilizacji za pomocą zaplanowanej, długofalowej polityki, wsparcia lokalowego i finansowego oraz powiazania z innymi sektorami życia społecznego. Umożliwi to rozszerzenie realnej edukacji i oczekiwaną zmianę społeczną.

9

DOŚĆ LEKCEWAŻENIA EDUKACJI ARTYSTYCZNEJ!

Od dłuższego czasu postuluje się zwiększenie ilości godzin i polepszenie jakości edukacji kulturalnej w szkołach. Tymczasem w praktyce z roku na rok obserwujemy tendencje wprost przeciwna. Społeczeństwo ubożeje artystycznie, staje się mniej wrażliwe na kulturę, a tym samym bardziej podatne na wytwory czy projekty populistyczne, łatwe w odbiorze, nie skłaniające do refleksji czy krytycznego spojrzenia.

10

WYCIĄGNIJCIE GŁOWY
Z BETONU!

Edukacja na Uniwersytetach i Akademiach Sztuk Pięknych zastygła w zacofaniu politycznym. Zachowawczość uczelni wyższych oparła się na jałowej produkcji absolwentów. Nakłady na infrastrukturę wypierają rozwój edukacji. Sam student to jedynie liczba w statystykach, bez miejsca na pogłębiony proces nauki, refleksje czy konstruktywna krytykę.

11

PRACA RÓWNA SIę PŁACA!

Szanujmy prace osób zajmujących się wytwarzaniem kultury i sztuki – zarówno twórców, pracowników instytucji kultury jak i wolontariuszy. Praca za darmo, w zamian za zyskanie tzw. kapitału symbolicznego, wytwarza niekończąca się spirale narzędziowego traktowania większości pracowników sztuki. Żądamy godnych warunków pracy!

12

ZDROWIE TO NIE PRZYWILEJ!

Państwo winne jest twórcom kultury przedstawić sensowną wizje przyszłości. Ciągle nierozwiązana jest kwestia adekwatnego ubezpieczenia zdrowotnego i społecznego dla tej grupy zawodowej. Pomysły aktualnej władzy na oZUSowanie umów o dzieło i usuniecie ulgi podatkowej dla twórców są cynicznymi propozycjami rozwiązań, gdyż zamiast pomóc, pogłębia nędze i niedole ekonomiczna artystów.

13

1% PKB NA KULTURĘ!

Obowiązkiem władzy, szkolnictwa i mediów jest sprzyjanie świadomemu i wolnemu tworzeniu kultury. Nie da się tego robić bez finansów. Dlatego wracamy do starego, ale wciąż aktualnego hasła: 1% PKB na kulturę!

14

PUSTOSTANY W RĘCE WYOBRAŹNI!

W czasach niedoboru taniej przestrzeni mieszkalnej i użytkowej, musimy zmusić gminy do przyjrzenia się swoim zasobom komunalnym. Puste budynki i lokale mogą przerodzić się w przestrzenie działań kulturalnych i miejsca pracy twórczej. Żądamy polityki przeznaczania nieużytków komunalnych na cele kulturalne, artystyczne, animacyjne i społeczne.

15

DOŚĆ CENTRALIZACJI!

Jesteśmy przeciwni centralizacji. Jesteśmy za szeroka dostępnością kultury, nie tylko w stolicy i największych miastach. Postulujemy rozproszenie finansowania na skalę ogólnokrajowa i czerpanie z doświadczeń lokalnych oraz peryferyjnych inicjatyw.

16

BASTA STOŁKOWYM MATACTWOM!

Roszady na stanowiskach kierowniczych zbyt często służą wspieraniu istniejących układów politycznych. Konkursy na stanowiska, granty i stypendia musza mieć precyzyjne zasady, transparentny przebieg, a ich wyniki muszą być respektowane. Dla ograniczenia nadużyć postulujemy kontrole przez niezależne agendy. Żądamy ekspertek i ekspertów na eksperckich stanowiskach, zamiast zakorzenionego kumoterstwa.

17

GLIŃSKI NIE MA SENSU!

Żądamy zmiany ministra kultury! Polityka kadrowa, niejasne sposoby finansowania podmiotów oraz destrukcja działań programów w instytucjach kultury kompletnie dyskredytują Piotra Glińskiego. Żądamy niezależnego politycznie i światopoglądowo ministra kultury!

EPILOG

 

Wassily Kandinsky

Gdy znaki staną się symbolami, otwarte oko i ucho milczenie zamieni w mowę. Kto tego uczynić nie potrafi, niech lepiej zostawi teorie i praktykę sztuki w spokoju – jego wysiłki nie będą budowaniem pomostów, lecz jedynie stałych rozdźwięków pomiędzy 
CZŁOWIEKIEM a SZTUKĄ.

W kontekście powyższych postulatów i zapowiadanych następstw bierności decydentów kultury, ponownie zaznaczamy,
ze to przez Was jesteśmy zmuszeni do działania!
I nie zawahamy się użyć do tego sztuki!
Tydzień w tydzień będziemy Was nękać, póki nasze postulaty nie zostaną
spełnione.

I PAMIĘTAJCIE,
PRAWDOPODOBNIE WIEMY GDZIE MIESZKACIE!

Ludzie kultury wszelkiej maści! Wszyscy utożsamiający się z powyższymi postulatami! Czas wyjść ze stanu inercji! WŁĄCZCIE SIĘ W NASZ PROTEST.

Będąc RAZEM znaczymy i MOŻEMY WIĘCEJ!

NIECH DZIEŁO SZTUKI ODZWIERCIEDLI SIĘ NA POWIERZCHNI ŚWIADOMOŚCI.